Dieta wątrobowa - co jeść przy stłuszczeniu wątroby?

Materiał informacyjny
Chroniczne zmęczenie, rozdrażnienie, wzdęcia - to typowe symptomy wskazujące na złą pracę wątroby. Jeśli w porę nie zmienisz diety i nie zadbasz o odpowiednią suplementację, już wkrótce możesz zmagać się ze stanem zapalnym wątroby, a ten może nawet doprowadzić do jej marskości.

Stłuszczenie wątroby – czym jest i jakie są jego objawy

Około 30% populacji cierpi obecnie z powodu stłuszczenia wątroby. Winę za to ponosi przede wszystkim nieprawidłowa dieta oraz nadmierne spożycie alkoholu. Stłuszczenie wątroby to nic innego jak kumulacja triglicerydów w komórkach wątrobowych. Tłuszcz ten odkłada się w postaci kropli w hepatocytach i powoduje ich powiększenie się oraz zmianę kształtu. Powiększona wątroba widoczna na obrazie usg jest zwykle pierwszym z wyraźnych objawów stłuszczenia. Wcześniej narząd ten może nie dawać nam żadnych sygnałów, że coś dzieje się z nim nie tak.

Ze względu na to, że wątroba nie jest unerwiona, nie boli nas tak jak żołądek, czy trzustka. To sprawia, że nieprawidłowości związane z pracą tego narządu wykrywamy zwykle dość późno. Kto jednak jest dobrym obserwatorem swojego organizmu, może już wcześniej wyłapać delikatne sygnały źle pracującej wątroby takie jak: wyczerpanie, uczucie letargu, apatia, czy niemożność podjęcia większego wysiłku. Ponadto przy chorej wątrobie towarzyszyć nam mogą: mdłości, brak apetytu, czy utrata masy ciała. Może też pojawić się uczucie ciężkości w górnej części brzucha poniżej żeber, które będzie konsekwencją napierania powiększonej wątroby na otaczającą ją torebkę.

Dieta wątrobowa – zalecenia ogólne

Podstawowym zaleceniem w diecie na stłuszczoną wątrobę jest spożywanie potraw lekkostrawnych. Oznacza to, że produkty powinny być raczej pieczone i gotowane niż smażone. Powinno się również ograniczyć liczbę surowych warzyw i owoców na rzecz gotowanych. Dzięki temu wątroba zostanie odciążona i będzie mogła szybciej się regenerować.

W diecie wątrobowej istotne jest też spożywanie białkowych śniadań, gdyż te oparte wyłącznie na węglowodanach powodują, iż mniej więcej 2 godziny po posiłku spada raptownie poziom cukru, wprowadzając organizm w stan lekkiej hipoglikemii. To powoduje chęć ponownego podjadania, co u większości ludzi kończy się sięgnięciem po batonika czy drożdżówkę. Tyle, że regularne dostarczanie wątrobie cukru powoduje w końcu jej stłuszczenie. Nie jest ona bowiem w stanie zmagazynować aż tak dużej ilości sacharozy w sobie, w związku z czym sukcesywnie zamienia ją w tłuszcz.

Unikanie fruktozy to także ważne zalecenie w diecie osób ze stłuszczoną wątrobą. Choć wydaje się, że jest to zdrowy cukier, bo pochodzący z owoców, ona może również przyczynić się do pogorszenia stanu wątroby. A to dlatego, że kiedy bakterie jelitowe nie wyrabiają się z jej przetwarzaniem, trafia ona w niezmienionej formie do wątroby. Dociera tam przez żyłę wrotną w towarzystwie toksyn, które jelita przepuszczają łącznie z fruktozą. Kiedy wątroba przywita się z fruktozą, odstawia od razu na bok sacharozę. Fruktoza liczy się dla niej bardziej. W związku z tym odstawiona na bok sacharoza zamienia się w tłuszcz, a to prowadzi do stłuszczenia wątroby. Z tego też powodu osoby pozostające na diecie wątrobowej powinny unikać soków owocowych, także tych świeżych, zawierają bowiem tyle samo cukru, co słodzony napój gazowany (czyli około 4-5 kostek cukru na szklankę).

Niezbędnym krokiem w procesie odnowy wątroby jest również zrezygnowanie z alkoholu. Przyczynia się on bowiem w znacznej mierze do pogorszenia pracy wątroby i utrudnia jej zregenerowanie się. Kiedy do wątroby trafia alkohol, ona przetwarza go na aldehyd, który jest szkodliwy dla organizmu. Na szczęście jest on neutralizowany do kwasu octowego, który organizm może już wydalić bez szkody dla siebie. Tyle, że aby doszło do przetworzenia aldehydu w kwas octowy, wątroba potrzebuje czasu. Nie ma go jednak, kiedy spożywamy nadmierne ilości alkoholu. Z braku czasu oraz sił do przetworzenia napływających do niej toksyn, wątroba pozostawia alkohol w formie aldehydu, który uszkadza nie tylko jej komórki, ale też wpływa negatywnie na funkcjonowanie całego ciała. Z tego też powodu w okresie regeneracji wątroby nie powinno się w ogóle spożywać napojów alkoholowych.

Wątroba do regeneracji potrzebuje szeregu składników odżywczych takich jak np. białka, czy tłuszcze. Wspomagają one odbudowę komórek i przyspieszają proces odnowy. O tym jednak w jakich ilościach należy spożywać białka, czy węglowodany, będąc na diecie wątrobowej, można dowiedzieć się z artykułu dostępnego na stronie: http://www.hepatil.com/zdrowa-watroba/dieta-watrobowa/.

Dieta wątrobowa – jakie składniki są potrzebne do regeneracji wątroby?

Antyoksydanty

Antyoksydanty to bardzo ważny składnik wspomagający pracę wątroby. A to dlatego, że kiedy trafia do niej zbyt duża ilość toksycznych substancji pochodzących z leków, czy alkoholu, staje się ona przeciążona. W momencie, gdy człowiek nie zaprzestanie dostarczania jej tych niekorzystnych substancji, nie zmieni swojej diety, doprowadzi ją do takiego stanu, że będzie musiała nadmiernie pracować, przeprowadzając zbyt dużą dla niej ilość reakcji chemicznych. To spowoduje z kolei wzrost utleniaczy. Wolne rodniki, które utworzą się wtedy w nadmiarze, nie zostaną wówczas zneutralizowane z prostego powodu - system antyoksydacyjny nie będzie się już wyrabiał. Dojdzie więc w tej sytuacji do stresu oksydacyjnego, który spowoduje uszkodzenie DNA znacznej liczby hepatocytów, a w następnej kolejności doprowadzi ich śmierci. To będą już kolejne fazy po stłuszczeniu wątroby – a mianowicie stan zapalny, który nie leczony może doprowadzić nawet do marskości wątroby. Jeśli więc nie chcemy doprowadzić do zbytniego obciążenia wątroby, musimy w codziennej diecie dostarczyć jej wystarczającej ilości antyoksydantów. Znajdziemy je chociażby w winogronach, borówkach, pomidorach, jarmużu czy brokułach.

Fosfolipidy

Fosfolipidy to składniki, które w istotny sposób wpływają na poprawę funkcjonowania hepatocytów, a to dlatego, że zbawiennie działają na stan ich błony komórkowej. Zdrowa błona komórkowa jest niezbędna do tego, aby przepuszczać do środka komórki tylko te składniki, które jej służą, a nie wpuszczać tam szkodliwych substancji. Jeśli dojdzie do jej uszkodzenia, wtedy hepatocyty zaczynają gorzej funkcjonować, co przekłada się na gorszą pracę całej wątroby.

Ponadto zdrowa błona komórkowa, niezbędna jest do tego, aby komórki wątrobowe mogły się mnożyć. A stanowi to część procesu regeneracji wątroby. Kiedy dochodzi do uszkodzenia jakiejś części wątroby, wtedy hepatocyty zaczynają się dzielić, odbudowując uszkodzone fragmenty. Ale aby mogły to zrobić, potrzebują być w idealnym stanie, co oznacza, że muszą mieć mocną, nienaruszoną błonę komórkową.

Fosfolipidy wchodzą naturalnie w skład błony komórkowej, dlatego jeśli dostarczamy je wraz z pożywieniem czy suplementami, mogą łatwo wbudowywać się we fragmenty błony. Funkcje fosfolipidów sprowadzają się przede wszystkim do przywrócenia komórce wątrobowej stanu homeostazy i do polepszenia zdolności do regeneracji całej wątroby. Pełnią jednak w organizmie także i inne funkcje, o czym warto przeczytać tutaj: https://www.familie.pl/artykul/Fosfolipidy-ratunek-dla-watroby,14843,1.html.

Cholina

Cholina to kolejny składnik przyczyniający się do poprawy funkcjonowania stłuszczonej wątroby. Jest ona substancją odpowiedzialną za przenoszenie molekuł tłuszczu do innych narządów. Dzięki niej tłuszcz nie gromadzi się w samej wątrobie, lecz jest rozprowadzany równomiernie po całym organizmie. To działanie chroni wątrobę przed stłuszczeniem. Poza tym cholina dba o to, aby przepływ krwi przez wątrobę był płynny i równomierny, co usprawnia pracę całego narządu. Cholinę można odnaleźć np. w żółtkach jajek lub też podrobach. Warto dostarczać ją sobie do organizmu, gdyż pełni ona szereg innych, ważnych funkcji (nie tylko związanych z wątrobą), o czym możesz przeczytać tutaj: http://www.hepatil.com/zdrowa-watroba/cholina-ratunek-watroby/.

Witaminy

Wątroba potrzebuje do procesu odnowy również szeregu witamin, a w szczególności: witaminy C, E oraz D. Witamina E obecna np. w olejach roślinnych jest silnym przeciwutleniaczem, który wspomaga system antyoksydacyjny wątroby. Jak wykazali Layli Eslami i wspólnicy połączenie witaminy E podawanej w dawce 800 mg na dobę z aktywności fizyczną, powoduje obniżenie wartości enzymów wątrobowych oraz redukcję stłuszczenia wątroby. Z kolei witamina C i D działają przeciwzapalnie. Dla wątroby istotna jest również witamina B5, która jako jedyna poprawia stan wątroby przy marskości. Poza tym wchodzi ona w skład enzymów, które uczestniczą w przemianie węglowodanów, białek i tłuszczów. Poprawiając stan trawienia, witamina ta usprawnia funkcjonowanie wątroby. Witaminę B5 odnaleźć można w chudym mięsie, pomidorach, dyni czy marchwi.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

Źródła:
-K. Parchem, A.Bartoszek, Fosfolipidy oraz produkty ich hydrolizy jako żywieniowe czynniki prewencyjne w chorobach cywilizacyjnych, „Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej” 2016, nr 70, s. 1343-1361. Dostęp online 12 czerwca 2019 http://www.phmd.pl/api/files/view/117069.pdf
-G. Perlemuter, Nie wątp w wątrobę, Warszawa 2019, s. 40-41, 104-105,123-124,
-E.I. Sklianskaja, Wątroba. Leczenie bez lekarstw, Warszawa 2010, s. 76-77
-Współczesne terapie niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby, praca zbiorowa, „Forum zaburzeń Metabolicznych” 2018, tom 9, nr 4, s. 168-174. Dostęp online 12 czerwca 2019 https://journals.viamedica.pl/forum_zaburzen_metabolicznych/article/view/62430

Flesz - Polacy żyją krócej. Co nas zabija?

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3