Koronawirus tnie dochody miast: czy ministerstwo finansów równo przycięło samorządom udział w PIT? 40 procent w dół dla wszystkich

Marcin Zasada
Marcin Zasada

Wideo

Zobacz galerię (2 zdjęcia)
Najnowsze dane pokazują przedsmak finansowej katastrofy, jaka grozi samorządom w całej Polsce. Zdecydowanie niższe wpływy z PIT częściowo wynikają z awaryjnego przesunięcia terminów podatkowych rozliczeń z końca kwietnia na koniec maja. W środowisku samorządowców słychać jednak podejrzenia, czy nie doszło do ręcznego sterowania wyliczaniem udziału w PIT w ministerstwie finansów.

Już wpływy z podatku PIT za marzec zwiastowały nieuchronne problemy. Największe miasta województwa śląskiego (Gliwice, Katowice, Częstochowa, Bielsko-Biała) dostały po kilka milionów złotych mniej, choć marzec nie był jeszcze miesiącem epidemicznego zamrożenia całego kraju.

Dane kwietniowe, które właśnie spłynęły do samorządów? Oto przykłady:

  • Katowice: 26 mln zł mniej (51 mln zł w kwietniu 2019 roku; 35 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Gliwice: 13,6 mln zł mniej (33,6 mln zł w kwietniu 2019 roku; 20 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Sosnowiec: 13 mln zł mniej (31 mln zł w kwietniu 2019 roku; 18 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Bielsko Biała: 13 mln zł mniej (32 mln zł w kwietniu 2019 roku; 19 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Bytom: 10 mln zł mniej (22 mln zł w kwietniu 2019 roku; 12 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Tychy: 9,5 mln zł mniej (23,5 mln zł w kwietniu 2019 roku; 14 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Ruda Śląska: 8,3 mln zł mniej (20,1 mln zł w kwietniu 2019 roku; 11,8 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Chorzów: 6,3 mln zł mniej (15,4 mln zł w kwietniu 2019 roku; 9,1 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Siemianowice Śląskie: 4,1 mln zł mniej (9,9 mln zł w kwietniu 2019 roku; 5,8 mln w kwietniu 2020 roku)
  • Wojkowice: 0,4 mln zł mniej (1 mln zł w kwietniu 2019 roku; 0,6 mln w kwietniu 2020 roku)

To tylko 10 miast, różnej wielkości, z różnych części województwa śląskiego. Tylko ta dziesiątka rok do roku straciła 100 mln zł.
- Kryzys gospodarczy to jedna z przyczyn. Ale tylko jedna. Płacimy też za realizowanie finansowych, populistycznych obietnic rządu. Nasze dochody spadły w wyniku zmian w podatkach: obniżeniu PIT i darmowemu PIT-owi do 26 roku życia - mówi prezydent Sosnowca, Arkadiusz Chęciński.

Na to ministerstwo finansów ma jeszcze logiczne uzasadnienie: w realiach epidemii rozliczenia podatku PIT przesunięto z końca kwietnia na koniec maja.

- W kwietniu 2019 roku mieliśmy górkę, która wynikała z rocznych rozliczeń podatkowych. W tym roku musimy liczyć się mniejszymi wpływami wynikającymi ze stanu epidemii i obostrzeń, ale w pewnej części one przejdą, szczególnie w dużych miastach, na kolejne miesiące, z racji przesunięć nie tylko terminu rozliczeń, ale i terminu uiszczania niedopłaty podatku - wyjaśnia Paweł Jurek, rzecznik ministerstwa finansów.

Samorządowcy obawiają się, że kolejne miesiące wcale nie będą lepsze: jak podkreśla Chęciński, to na miastach spoczywa dziś ciężar walki z koronawirusem, również finansowy. Dotyczy to także programów wsparcia dla przedsiębiorców, organizacji pozarządowych czy instytucji kultury.

- Uruchomienie przedszkoli i żłobków kosztowało miasto 500 tys. zł. Jednorazowo. Za środki ochronne, urządzenia odkażające zapłaciliśmy sami. A to tylko mały przykład - podkreśla Chęciński. - W dalszej perspektywie, jeśli samorząd nie będzie miał możliwość wzięcia kredytu, będzie musiał ciąć wszystko, łącznie z inwestycjami. Jeśli miasta zrezygnują z inwestycji, spadek PKB nie wyniesie 4 procent tylko 10, a wychodzenie z kryzysu potrwa 4 lata. To uderzy w nas wszystkich.

Jest inna, zaskakująca prawidłowość w tym, co dziś analizują samorządy. Niezależnie od wielkości miasta, jego specyfiki i struktury jego finansów, wszystkim wpływ z PIT spadły ok. 41-42 procent, porównując kwiecień 2019 i 2020 roku. Przypomnijmy: udział w podatku dochodowym płaconym przez mieszkańców stanowi jedno z najważniejszych źródeł dochodów każdej gminy. W przypadku miast na prawach powiatu (mamy ich w woj. śląskim zdecydowanie najwięcej w Polsce) prawie 49 procent podatku PIT wraca do ich budżetów.

- Wrażenie mamy takie, jakby zastosowano jeden przelicznik dla wszystkich: około 40 procent - mówi Krzysztof Mejer, wiceprezydent Rudy Śląskiej. - Zastanawiamy się też, czy straty powinny być tak aż tak duże.

Obejrzyj dokładnie

0 41-42 procent spadły dochody z PIT w każdym z miast, które wskazaliśmy w zestawieniu powyżej. Może to specyfika naszej aglomeracji? Bynajmniej. Hasło "Około 40 procent" powtarzają dziś prezydenci miast w całej Polsce, analizujący wpływy z podatków w kwietniu 2019 roku i kwietniu 2020. Tak jest też m.in. w Warszawie czy Rzeszowie.

- To wygląda jak zastosowanie cięcia jedną linijką przez ministerstwo finansów. Tym bardziej, że nikt do końca nie rozumie mechanizmu podziału wpływów podatku PIT - mówi jeden ze śląskich samorządowców.

Ministerstwo finansów broni się, że udział samorządów w podatku PIT ustalany jest według algorytmów.

- Nie ma mowy o żadnej uznaniowości czy jednej linijce dla wszystkich. Nie ma możliwości, żeby komuś przyznać mniej, a innym więcej - odpowiada Jurek.

Samorządowcy mają jednak swoje logiczne argumenty:

- Nie jest możliwe, by wszystkie miasta straciły 41 procent, dokładnie po równo. Jakim cudem miasta żyjące z turystyki i handlu stracą tyle samo, co te, które opierają się na logistyce i przemyśle? To jest matematycznie niewytłumaczalne - zaznacza prezydent Sosnowca. - Może się w końcu okazało, że ministerstwo nie płaci nam na podstawie rzetelnych wyliczeń, tylko jakichś symulacji.

Zobacz koniecznie

Bądź na bieżąco i obserwuj

Komentarze 1

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

R
RAMBO

Grypa zabija więcej osób, o tym nic nie PISzecie

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3