Niemczyk, ostatni buntownik architektury. Film dokumentalny Marcina Zasady i Marcina Nowaka

Jolanta Pierończyk
Niemczyk, ostatni buntownik architektury - premiera filmu Marcina Zasady i Marcina Nowaka w sali koncertowej tyskiej mediateki. Marcin Zasada i Marcin Nowak oraz prowadząca spotkanie Anna Dudzińska Jolanta Pierończyk
Niemczyk, ostatni buntownik architektury - film dokumentalny Marcina Zasady i Marcina Nowaka opowiadający o wyprzedzającym swoją epokę architekcie Stanisławie Niemczyku, który urodził się wychował w Czechowicach-Dziedzicach, ale dorosłe życie związał z Tychami. 13 maja 2020 minął rok od jego śmierci. 27 czerwca 2020 odbyła się premiera filmu o nim, jego niezależności i jej niezwykłych owocach.

"Niemczyk, ostatni buntownik architektury, tak zatytułowany jest filmowy dokument Marcina Zasady i Marcina Nowaka o Stanisławie Niemczyku.

Stanisław Niemczyk był dla mnie indywidualistą i wizjonerem - świadectwem intelektualnego potencjału Górnego Śląska w czasach, w których Górny Śląsk uważano głównie za zaplecze surowcowe dla państwa. Bez wątpienia był wielkim architektem, ale był też jednym z tych, w przypadku których określenie „architekt” było zbyt wąskie, by objąć jego horyzonty, talent, umiejętności

- mówi o bohaterze swojego filmu Marcin Zasada, dziennikarz „Dziennika Zachodniego”, reżyser i autor scenariusza. - Smutna prawda jest taka, że Niemczyka, jak i wielu innych przedstawicieli pokolenia śląskich architektów budujących Górny Śląsk po wojnie, w II połowie XX wieku, nie doceniliśmy za ich życia: tego, w jaki sposób ukształtowali przestrzeń, w której żyjemy. Stanisław Niemczyk był przy tym zupełnym wyjątkiem, zjawiskiem jedynym w swoim rodzaju, człowiekiem, który rzucił wyzwanie współczesnej architekturze.

- Dla mnie Stanisław Niemczyk był osobą znaną jako autor najbardziej emblematycznego kościoła, jaki znałem od dzieciństwa - mówi Marcin Nowak, autor zdjęć do filmu i montażysta. - Jeżdżąc pociągiem w Beskidy na górskie wędrówki, trudno nie było nie przykleić nosa do szyby, mijając jego czechowickie dzieło. Z czasem, gdy moje zainteresowania na studiach skręciły w stronę architektury, wiele dzieł Niemczyka poznałem bliżej i mocniej. Ale tak naprawdę poznałem go w sposób prawidłowy, właściwy i obfity, tworząc film o nim. To było dla mnie odkrywanie Twórcy na nowo.

- Ten film to nasz hołd dla wspaniałego twórcy, który pozostawił swoje prace w Tychach, z ikonicznym już dzisiaj dla powojennej architektury sakralnej kościołem Ducha Świętego, oraz - w pół zdania zatrzymaną - wielką realizacją kościoła świętych Franciszka i Klary. To nasz ukłon w stronę potęgi wyobraźni, indywidualizmu i talentu - mówi Aleksandra Matuszczyk, dyrektor Muzeum Miejskiego w Tychach, które jest producentem filmu.

Film pokazuje dzieło Stanisława Niemczyka w kontekście współczesnej architektury. Głos w tym temacie zabrali przed kamerą czołowi architekci, nie tylko śląscy, jak: Tomasz Konior, Przemo Łukasik (Medusa), Maciej Miłobędzki (JEMS Architekci), dr Ryszard Nakonieczny, Robert Skitek (RS+), Dietmar Eberle, a także przyjaciele i współpracownicy bohatera filmu: Stanisław Boczar, Wojciech Czech, Marek Niklewicz i ks. prałat Franciszek Resiak, budowniczy kościoła Ducha św. „Nieco inne światło na postać i dziedzictwo projektowe bohatera filmu rzucają perspektywy historyka dr. Sebastiana Rosenbauma, reportażystki Doroty Brauntsch (autorki książki „Domy bezdomne”) i filozofki Ewy Chudyby”, czytamy w notce przygotowanej przez twórców filmu.

Zobacz koniecznie

Stanisław Niemczyk był autorem nowatorskich rozwiązań widocznych np. w zabudowie ośrodka wypoczynkowego w Paprocanach czy osiedlu mieszkaniowym H7. Ale zasłynął przede wszystkim jako twórca wyjątkowych kościołów, m.in. pod wezwaniem Ducha Świętego w Tychach - jednego z najwybitniejszych budynków sakralnych zrealizowanych po II wojnie światowej w Polsce, wpisanego w 2020 roku do rejestru zabytków województwa śląskiego, Jezusa Chrystusa Odkupiciela w Czechowicach-Dziedzicach oraz powstającego wciąż kościoła świętych Franciszka z Asyżu i Klary w Tychach.

Był laureatem wielu nagród i wyróżnień, m.in. honorowej nagrody Stowarzyszenia Architektów Polskich i medalu Per Artem ad Deum przyznanego przez Papieską Radę ds. Kultury za zasługi dla budownictwa sakralnego.

Premiera filmu o Stanisławie Niemczyku odbyła się 27 czerwca 2020, ale wstęp był tylko dla zaproszonych, natomiast pokaz dla szerszej publiczności w Tychach planowany jest na wrzesień. Mają się odbyć pokazy także w innych miastach regionu, a potem również całego kraju, a może i za granicą.

Kliknij poniżej i zobacz zdjęcia

Musisz to wiedzieć

Nie przeocz

Bądź na bieżąco i obserwuj

Bon turystyczny celem oszustów.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3