Prof. Idzi Panic: Chrystianizacja Śląska to piękna legenda. Ale to tylko legenda [WYWIAD]

Idzi PanicZaktualizowano 
Prof. Idzi Panic
Prof. Idzi Panic Marzena Bugała-Azarko
Czy Śląsk został schrystianizowany przed Polską? Czy zostaliśmy ochrzczeni już przez wysłanników świętych Cyryla i Metodego? Czy są jakieś dowody na to, że już w IX w. Śląsk został schrystianizowany przez Wielkie Morawy? Z prof. Idzim Panicem, historykiem mediewistą z Uniwersytetu Śląskiego, rozmawia Tomasz Borówka.

Był taki moment we wczesnym średniowieczu naszej części Europy, gdy ważną rolę odgrywało państwo Wielkich Moraw. Można zetknąć się z twierdzeniem, że to właśnie ono zapoczątkowało chrystianizację Ślaska. Ale czy Śląsk wchodził w jego skład?
Jeżeli chodzi o podporządkowanie Śląska Wielkim Morawom - w swej publikacji "Ostatnie lata Wielkich Moraw" możliwość taką wykluczyłem. Nie ma jakichkolwiek poważniejszych śladów obecności wojsk morawskich w śląskich grodach plemiennych Golęszyców i Opolan. Bardzo mizerne ślady odnaleziono w zaledwie dwóch grodach na Dolnym Śląsku. Przy czym mogą to być importy - przedmioty, które trafiły na Śląsk drogą handlu. Nie da się podporządkować terytorium nie posiadając na nim swojej załogi, a śladów obecności takiej załogi, na przykład w grodach w Lubomii czy w Podoborze koło Cieszyna (obecnie w Czechach - Chotěbuz /Kocobędz) - po prostu nie ma. Owszem, są artefakty - zabytki materialne - będące pochodzenia wielkomorawskiego. Tylko, że to nic dziwnego, gdyż w przeciwnym wypadku musielibyśmy powiedzieć, że nie było kontaktów handlowych z Wielkim Morawami. Natomiast ich liczba jest na tyle nieduża, że wyklucza obecność w grodach morawskiej załogi. Nie ma prawie wcale odzieży pochodzenia wielkomorawskiego, stosunkowo mało jest biżuterii.

A zatem nic nie wskazuje na to, że Śląsk został podbity przez państwo wielkomorawskie?
Jest to trochę wróżenie z fusów. Gdyby wielkomorawski władca Świętopełk zamierzał podporządkować sobie Śląsk, to pytanie jest następujące: dlaczego wyprawa wojenna - bo taka wyprawa na przełomie lat 90. IX wieku pewnie była - doprowadziła do zniszczenia śląskich grodów plemiennych, i to praktycznie do surowego korzenia? Gostyń, Podobora, Lubomia - wszystkie zostały zniszczone do cna. Czy Świętopełk, wówczas już król wielkomorawski, zajmując ziemie Golęszyców pozbawiałby swoje załogi miejsca, w którym mogłyby stacjonować? Armia musi gdzieś na obcym terytorium mieszkać. W grodzie! Moim zdaniem - choć to tylko przypuszczenie - świadczy to o tym, że Świętopełk dopiero w przyszłości mógł planować zajęcie Ślaska. Ale tego nie uczynił. Jeżeli przeprowadził taką akcję niszczycielską, to znaczy, że z tego terenu musiały wychodzić jakieś najazdy, napady na Wielkie Morawy. Skoro te grody zniszczył - może to świadczyć o tym, że sąsiedzi mu doskwierali. Czy jednak za tym szedł zamysł zajęcia Śląska- takiej pewności oczywiście nie mamy. Czy Świętopełk mógł przypuszczać, że w przyszłości Śląsk zajmie któryś z jego synów - tego też nie wiemy. Historia jest nauką i wszelkie hipotezy musimy podbudowywać źródłowo. Tej granicy nie przekroczymy. Zresztą Świętopełk, uwikłany w różne konflikty, nie bardzo miałby czas podjąć ekspansję w kierunku Śląska.
Czy może jednak na ziemie dzisiejszego Śląska dotarli chrześcijańscy misjonarze?
Jeżeli chodzi o chrystianizację Śląska za pośrednictwem Wielkich Moraw, to pozostajemy tu wyłącznie w sferze legend. Nie ma śladów popierania akcji chrystianizacyjnej na Śląsku ani przez Świętopełka, ani przez papieża. Jeżeli pojawiali się tu u nas misjonarze - to na krótko, wyłącznie w celu spenetrowania terenu i bez konkretnych efektów. Akcja misyjna na samych Morawach została podjęta w 863 r., kiedy to książę Rościsław sprowadził tam misjonarzy Braci Sołuńskich, czyli Cyryla-Konstantego i Metodego. A na początek chrystianizowali oni oczywiście Morawy, czyli terytorium, na które zostali zaproszeni. Śląsk z całkowitą pewnością nie przynależał w tym czasie do państwa morawskiego. Skoro przyjęło ono chrzest, to na początek władca musiał schrystianizować własne terytorium. I ten etap chrystianizacji Moraw trwał do około roku 870. Potem do władzy doszedł Świętopełk, generalnie niechętny liturgii słowiańskiej. Bez wsparcia władcy akcja misyjna była w średniowieczu nierealna. W międzyczasie Cyryl-Konstanty i Metody, oskarżani o herezję przez duchowieństwo łacińskie, musieli udać się do Rzymu. Wprawdzie Metody powrócił jeszcze na Morawy, lecz nawet w annałach papieskich nie ma jakiejkolwiek wzmianki, by Metody podejmował akcję chrystianizacyjną na północ od Karpat czy Sudetów. Uważam, ze misjonarze wywodzący się z kręgów Braci Sołuńskich penetrować tereny Śląska mogli, ale nie była to akcja misyjna - choćby już tylko ze względu na niewielką gęstość jego zaludnienia.

Rozmawiał Tomasz Borówka

*WNIOSKI I DOKUMENTY na 500 zł na dziecko w ramach Programu Rodzina 500 PLUS
*Co za tragedia! Wybuch gazu zniszczył blok w Jaworznie. Czy to samobójstwo?
*Pomysły na Majówkę 2016: Ciekawe miejsca i wydarzenia ZOBACZ I SKORZYSTAJ
*Najlepsze prezenty na Komunię 2016: Dziecko będziei zachwycone
*Jesteś Ślązakiem, czy Zagłębiakiem? Rozwiąż quiz

polecane: FLESZ: Podział Mandatów po wyborach parlamentarnych

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 17

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

S
Salzhering

Tyn Polok zapomniol yno, ze Poloki do dzisiej som poganami.

Idom do kosciola, rzykajom jak im ksiondz godo, ale durch postympujom jak pogany.

.

germanizmy wiadomo, pojawiły sie od czasów austriackiego przejęcia Ślunsko, a za pruska to juz germanizacja stał i na całego.

Natomiast słów STAROPOLSKICH jest rzeczywiście wiecej niż we współczesnym polskim, dlatego GODKE , tylko odgermanizowaną, taką z czasów przedpruskich (maxXVIII wiek) należałoby uzupełnić o nowoczesne słownictwo w oparciu o staropolskie slowotwórstwo, a wreszcie pozbylibysmy sie tych obcych naleciałości, wlaśnie dzięki GODCE, ostatniej staropolskiej gwarze języka LECHITÓW.

f
filatelista

I szlezjodojczom, bo uod wschodniego richtungu przibył tysz ku nom Nosz srogi przemyski Firer Jorg G.
Jak tym Ciryl i Metody. Mozno pedziec, że Ślonzoków cywilizowali hadziaje, hehehehe. To se mianuje paradoks geszichty,, pra???
Parsk szlezjodojcze

T
Tyta

te wulgaryzmy prziniysli na Slonsk wasze rodaki, gorole,
to sie tak niy dziwejcie, to "codziynne, polskie formy grzecznosciowe".

S
Stanik z Rybnika

P .Panic Mooooże??? ma Pan rację ale to są Polskie hipotezy i jednostronne na stronę Polską nie neutralne , przypuszczam że wyuczone za komunistów, bo inni Historycy są bardziej neutralni i piszą inne hipotezy bardziej realne i oparte na faktach po dziś dzień w Śląskim języku znajdujemy więcej Czeskich i germanskich słów nisz Lechitów (Polskich.) Rodowici Śląsacy Autochtony od wieków ,nie twierdzą że są Polakami albo Niemcami, ale Czeskiego się nie wypierają, to jest im tylko wmawiane po dzień dzisiejszy że są Polakami oni tymu zaprzeczają i się tego wypierają. !,,, Coś w tym jest ??? Dlaczego tak się dzieje???

P
Pistulka

Po odejściu Celtów, którzy od drugiej polowy II wieku przed nar. chr. do ok. roku 400 po n.chr. żyli na terenie Śląska, ziemie te opanowali Silingowie. W następstwie wędrówki ludów i ten germanski lud opuścił te tereny. Jednak nie wszyscy wywędrowali, ta pozostala ludnośc wymieszała się z osiadłymi tu plemionami Słowianskimi między VI a VIII wiekiem naszej ery, które prawdopodobnie miały swoje tereny między Wisłą a Dnieprem. Jest druga teoria, która twierdzi że Słowianie nie przywędrowali, tylko są potomkami wschodnich Germanów, tych którzy nie zabrali sie z wędrowką ludów.

a
a kery krol tak pedzioł

może leonid czerwony co zdupcył
cały art rzekomo dodając co ich wasale
so pierwymi dupkami we szkata

Ustoń dupcyć bo jak wos tuplikować
to ino menty z wos som coś na odmiana
spula w j. Śląskim to nie tylko szybkość
a wosz kulturkampf cedzi po podwiązkach
jak niegdyś motłoch francuski ...
dzisie moga pedzieć co Polok czy francuski hund
to ino żerom frykasy ze stołu, zeit nastompi nie wspołmiernie
do waszych zapendow ...

t
tukiem się urodziłeś

a terz się nurzasz w kebabie, zachłystując się nowościami
Środków Masowego Przekazu dla Mas nie koniecznie rozumnych!

.

,ze plemiona Śląskie to plemiona LECHICKIE, nie morawskie czy czeskie.
Poza tym , podbicie SLEŻAN przez Morawian, doprowadziło do wymordowania i zlikwidowania wielu śląskich, czyli Lechickich grodów...a w nich, ludności.

Skoro jestes dumny z tego ,ze Morawianie w imię nowej wiary, WYMORDOWALI wielu Ślężan, czyli LECHITÓW, to jestes palant, nie ŚLUNZOK.

hehe

S
Sileziok ; )
gorole nigdy nie zrozumie histori Śląska chodźby stał na głowie
My dziś czujemy się dumni z różnic kulturowych i Historii lubimy podkreślać swoją wyjątkowosc .Żółto niebiesko fahna Śląsko z gold orłem. Coroz więcej mieszkańców naszego Hajmat prezentuje ten Sląski symbol, My momy swoja kultura i swoja historia
U
Uoberkormelowicecajtung

Tutoki i uottronki utrzymują, że ich przodkowie przyjmowali chrzest już na kilka wieków przed Chrystusem. Dlatego są tak przesiąknięci kulturą europejską, że aż im ona z butów wystaje. Centralnym zabytkiem tej kultury jest posiadania awsgusa użytkowanego przez męską część w specyficzny sposób.

G
Gość

bo Ore wiendnom

G
Gość

Nurt boha wajnu ARESA - nie po popieram waszego Boga wojny z poŻalsiebosze
tym istotom może nie brakuje starczego myślenia ale na pewno kondycji fizycznej
BALKON i na strase cilać we łbach łowcarni wybranej...
BACA wos poprowadzi ku krainie mlykiem ze karabinami meidin in usa
downij na ślonsku godali --- ze kałasznikami
jak widać kałach z meidin i usa zawarł traktak o rozprzestrzenianiu
broni masońskiego rażenia przeciw ludności ?

G
Gość

Hobbystom manipulacji, zwolennikiem Piłsudzkiego czy może Filozofem cHŁOPSKIM?
Proszę pana fakt o jakim pan nie wspomina to że Śląsk przyjął CHRZEST W OBRZĄDKU
Słowiańskim, co raczej nie spodobało się można powiedzieć w Konstantynopolu
czyli poprzednikom rodziny Borgów, co w skrócie doprowadziło do zbrojnego
unicestwienia tego wyznania, LACHY w tym czasie z dzidami może polowali na dziki...
Bo tak samo nie ma wzmianki o wielkiej POLSCE z przed Mieszka I czyli DAGOME...
lub coś tam który to podobno został namaszczony chrztem przez brzydulę jak to kroniki
mówią lecz nikt tak naprawdę ich nie widział pomimo że Muzeum Śląskie istnieje
pod władaniem LECHITÓW ... Na Śląsku takie art. są porównywalne z próbami
włamań przez KWINTO do skarbca II RP, i ten okres bym panu proponował
do rozpoznania i upowszechniania, bo więcej poszlak i miernych dowodów skamielin!
Po co się nurzać w Śląskim Chrystianizmie skoro PRL tak zakamuflował rzekomych
władców RP że ich obrzęki dowodzą że Śląsk został porzucony przez LECHITÓW
dla własnych celów jakieś 600 ponad lat temu.
Pytanie dlaczego forujecie swój rzekomy obrządek Chrystianizmu utrwalany przez PRL
a negujecie inne utworzone w obrządku Słowiańskim
Oby was masa kultury Allacha zalała podczas przeprawy przez może CZRWONE!!!

S
Sandman.

wiem, że jesteś zbyt głupi na żartobliwe komentarze, ale żeby tak bez żenady okazywać publicznie swój raśiolski prymitywizm i tępą ślonzojczowską wulgarność, to dziwne. Takie odpowiedzi tytka utwierdzają wszyjskich, że nie macie śląskiej pogody ducha. Brak wom też śląskiego poczucia humoru. Grubianskie odzwyki, wulgarne wyzwiska. To żeście wynieśli z waszych ślonzojczowskich domów. żol mi wos raśtapowcy...

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3