Szołtysek: Trąby i niedźwiedzie śpią

Marek Szołtysek
Marek Szołtysek
Marek Szołtysek arc.
W środę, 5 marca, mamy Środę Popielcową rozpoczynającą Wielki Post, a zatem o północy z wtorku na środę skończy się karnawał. W restauracjach i w innych "imprezowniach" "ostatki" będą hucznie obchodzone. Szkoda, że w poszukiwaniu oryginalnych elementów przyciągających klientów na ostatkowe imprezy, restauratorzy nie pamiętają o regionalnych tradycjach. A na Śląsku najpopularniejsze w ostatki były pogrzeby basa i wodzenie niedźwiedzia.

POGRZEB BASA albo basbegraben - to zabawa muzyczna w ostatkowy wtorek przed Popielcem. Jej istotą jest tańczenie do ostatniej sekundy karnawału. A kiedy zegar wybije północ i ogłosi rozpoczęcie Wielkiego Postu, wszystkie instrumenty milkną i w ciszy zostaje wyprowadzony z sali kontrabas albo tuba, czyli taka wielka basowa trąba. Czasem te ceremonie zaczynają się jeszcze przed północą i wówczas korowód muzykantów idzie i gra ulicami miejscowości, ogłaszając rychły koniec zabawy.

Niestety, u nas o swoje tradycje się specjalnie nie dba, zadowalając się gapieniem w telewizorze na podobne korowody w Wenecji czy Rio de Janeiro.

WODZENIE NIEDŹWIEDZIA zwane też tancberym, polega na przemarszu barwnego korowodu przebierańców, którzy obchodząc domy straszą niedźwiedziem, zrobionym ze słomy lub siana. Kiedy przebierańcy zbliżają się do poszczególnych domostw, to domownicy wykupują się pieniędzmi, słodyczami, piwem, mięsem, jajkami, mąką, piernikami… Wszyscy razem śpiewają i tańczą z niedźwiedziem. Czasami też wodzone zwierzę upada i podnoszone jest przez innych uczestników zabawy.

A to symbol mający przestrzec, aby podczas karnawałowej zabawy nie przesadzić i "nie upaść" moralnie. Do zorganizowania takich imprez w restauracjach nie trzeba wielkich pieniędzy. Wystarczą: pomysłowość, trochę słomy na niedźwiedzia i wielka trąba na pogrzeb basa.

Dlaczego więc nasi restauratorzy są kulturowymi trąbami i śpią, jak ten stary niedźwiedź? Może ich trzeba jakoś zbudzić?

Marek Szołtysek
szoltysek@szoltysek.com.pl

*PREZENTY NA DZIEŃ KOBIET 2014 - NAJLEPSZE POMYSŁY
*PIĘKNE DZIEWCZYNY CHCĄ BYĆ MISS POLONIA - ZDJĘCIA Z CASTINGU W KATOWICACH
*TVP ABC I TV TRWAM NA MULTIPLEKSIE. Jak odbierać, jak przeprogramować dekoder?
*GALA NIEGRZECZNI - DODA POBIŁA SIĘ Z SZULIM - NOWE FAKTY i ZDJĘCIA

Wideo

Komentarze 28

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

c
chrobok
Tu mosz pra Erwin. Widac, co ejs duzo "Polish Ham" zjpdol - i bes tosz ejs polcki cham ostol.
G
Gość
A ZE ZWYCZJI ŚLONSKICH ZooSTAŁa CEPELIA I CEP=Erwin z UoberSOSNOWIC kornelowych.
E
Erwin z Uoberkormelowic
Chrobok, od tego wieprzka dostaniesz sklerozy. Tłuszcz ci zatka żyły i będziesz tak beblał jak ten 777. Na jedno to jest dobre, bo nie musi chłop chodzić do szynku, żeby mu się język plątał.
G
Gość
MAFIE SITFY I UKŁADY KOTERIE TO WYNALAZKI CIULTURY KORNELI I PZPR UJRWINUF Z SSOSNOFCA.
E
Erwin z Uoberkormelowic
Wzruszyłem się! Jak cię te "łokupanty" obdarli z tradycji. Już nawet nie pamiętasz, jak się gra w szkata, ani jak się nazywał ten zespół, co śpiewał prawdziwe śląskie pieśniczki. Jakbyś se przypadkiem przypomniał, to byś zawstydził "Polokuf" i tyn cały lwowski zespół "Śląsk". To było jakoś tak o tych chorągwiach wznoszonych w górę?
c
chrobok
Komorki niy moga wyciepnonc, bo chowia tam wiepszka. Mozno chcesz mu doczimac towarzystwa - pomyjow styknie i do wykarmiynio takigo mondroka jak ty - Erwin!
E
Erwin z Uoberkormelowic
Wyrzuć ten telewizor i komórkę. Masz szanse przywrócić tradycje, zostań niedźwiedziem. Będzie nowa tradycja, czyli ex-tradycja.
c
chrobok
Tysz to tak widza jak Ta - zak1953 -. le niy ino na ziemiach polskich - jak piszesz - ale i na Ziemi Slonckij - polckiymu okupantowi niy pasowalo, co momy wlasne - niykedy starsze niz Poloki - tradycje.
I bes tosz uwarzyli nom zalewajka polcko, do kery wciepli ino koncki ochlapow, kere brzmialy, jakby boly z naszy tradycji.
Tak powstol "sloncki" folklor a'la "Zespol Slask", kaj robiono slonszczyzna na lwosko-warsiasko recepta.
Mode pokolynie potomkow "umacnioczy polckosci" i werbusow zaczlo nawet w to wierzyc, i bes tosz dzisiej wydziyro pysk, jak fto pisze o tradycji "Tancbera"!
A kaj sie straciola sloncko tradycja grania w szkata? Niy ma ij prawie, bo ci zza Buga tego niy znali - to po co sie bolo tym we poniemieckim odwiecznie polskim trfjejnym sjedlisku zajmowac?
Smutne to!
z
zak1953
w Polsce pogrzebano wiele regionalnych tradycji i zwyczajów, bo odróżniały mieszkańców różnych ziem polskich. I zrobiono to w imię polskości właśnie. Bo Polska jest jedna - gratulacje. A śląskie tradycje nie wszystkim Polakom są w smak, panie Szołtysek!
F
Fridka Nowoczka
Czorno do Ciebie widza!
Jak tak dali Alojz bydziesz take dupsy pisac, to Cie chyba s ty guminiany celi w Rybniku niy wypuszczom.
To, ze mosz tam dobre jodlo i opieka lepszo nisz przitulku - moga zrozumiec - ale jak ci kompurtek weznom, to Ci ostanie ino zabawa pot pierzinom!
f
ff
gg
F
Fridka Nowoczka
Juzajs jedyn kompleks Poloka wylazi s tego twojigo belkotu. Wiejske zwyczaje? A ty to ejs je przizwyczajony do jakich zwyczajow?
Spytej sie Tatka, skont to prziszol, nim sie zrobiol ....klasom robotniczom? Z palacu, abo z podkieleckigo sjata z cywilizacjom szlachcica-slawoja?
A dziynki komu dostol ejs punkty na studia? Pochodzynie chlopskie w cywilizowanym swiecie, to nic s czego sie idzie wysmjywac. Ino Polok - w wjynkszosci zresztom z pochodzyniym chlopskim - wstydzi sie tego i bestosz pluje na wspolwsiokow. Mieliscie szansa uczyc sie jako taki kultury od nos - ale dlo wos swiat wulchauzu i grzebjynia w zadnij kapsi, bol jusz szczytym jaki ejscie osiongli.
A teroski ci sie opolcke wsie (kejsik - nisz ejscie je niy zgnojyli) niy widzom. Synek jak ci sie za domym ckni, to jedz pod sciana wschodnio - tam sie swjyzym gnojym podelektujesz. I mozno jakigos niedzwiedzia trefisz, kery ci te twoje panske galoty poszarpie!
T
Tyta
ales ty popier dolony,
jak prawie kozdy gorol,
przeczytej jeszcze roz,
cos sam nakryklol,
abo odstow ta berbelucha,
bo mo bardzo duzo
"ubocznych skutkow"
E
Erwin z Uoberkormelowic
Tytek, ciebie mogą się bać tylko kolesie w pierdlu. W tamtej hierarchii może coś znaczysz, bo tutaj jesteś tylko wydziarganym pajacem, ADZIABADZIAJĄCYM jak ten nieszczęśnik 777, albo MECHTALOK
G
Gość
doprowadza ich do białej gorączki człowiek wykształcony. =MAUPA I B ANAN PO POLASZKU.HAM POLSKI.wiadomo dlaczego "prawdziwa" śląska kultura kojarzy się im z Erwin I WSIOM MAUP GOROLSKICH PSL SOSNOWSZCZA.JENSSYK GOROLSKI HUJRWINA Z KORNEL GOROLOWIC=to raczej więzienna grypsera.BO PAT RYJOTA GOROLSKI TO ŁYSSY SRAMATA WAR HOLSKI =BANDYTA MACZETOWY Z KRAKOWIC CIELMICZYZNY SOSNOFCA KORN IBERWULCOWIC I WARSZCZAFSZCZYZNY GOROLI.
Dodaj ogłoszenie