Nowa szczepionka na COVID-19 trafi do Polski już za kilka dni. Oto, co warto o niej wiedzieć. Skuteczność, skład, skutki Johnson & Johnson

OPRAC.:
Monika Chruścińska-Dragan
Monika Chruścińska-Dragan

Wideo

Zobacz galerię (1 zdjęcie)
Pierwsze dostawy szczepionki amerykańskiego koncernu Johnson&Johnson dotrą do Polski w połowie przyszłego tygodnia. To tydzień wcześniej niż rząd początkowo zakładał. Nim rozpoczną się szczepienia, warto dowiedzieć się o preparacie, jak najwięcej. Podpowiadamy, jaka jest jego skuteczność, dla kogo jest przeznaczony, czy chroni przed bezobjawowym zakażeniem SARS-CoV-2?

Szczepionka firmy Janssen Pharmaceutica, będącej części koncernu Johnson & Johnson, jest czwartym preparatem przeciw COVID-19, który został zatwierdzony do stosowania na terenie Unii Europejskiej. Wcześniej zielone światło Komisji Europejskiej otrzymały także specyfiki marek: Pfizer/BioNTech, Moderna i AstraZeneca.

Zastanawiacie się, jak działa nowa szczepionka, jaki jest jej skład i jaka skuteczność? Odpowiadamy na najczęściej pojawiające się w kontekście szczepionek pytania.

Jak działa szczepionka?

Szczepionka przeciw COVID-19 firmy Johnson & Johnson jest szczepionką wektorową. Wykorzystuje wektor adenowirusa typu 26, którego genom został rozszerzony o gen białka S koronawirusa.

Naukowcy zmodyfikowali genetycznie adenowirus, dzięki czemu jest on w stanie wniknąć do ludzkich komórek, nie wywołując choroby. Jedynie dostarcza materiał genetyczny, który odpowiada za produkcję białka S. Najprościej mówiąc białko to trafia do błony komórkowej i wchodzi w kontakt z układem odpornościowym. Ten, zaalarmowany pojawieniem się obcych białek, rozpoczyna produkcję wymierzonych w nie przeciwciał. Gdy zatem dojdzie do zakażenia wirusem SARS-CoV-2, układ odpornościowy będzie już na niego dobrze przygotowany. Szczepionka nie wywołuje COVID-19.

Badania i skuteczność szczepionki
Testy kliniczne preparatu prowadzone były w ośmiu krajach na trzech kontynentach, obejmując zróżnicowaną i szeroką populację ludzi. Według oficjalnych danych szczepionka uzyskała w dotychczasowych badaniach 66,3 proc. w zapobieganiu zakażeniu COVID-19. To mniej niż w dopuszczonych wcześniej szczepionkach Pfizera/BioNTechu i Moderny. W 85 proc. zapobiega za to ciężkiemu przejściu choroby, a w 100 proc. chroni przed hospitalizacją i śmiercią z powodu zakażenia Sars-Cov-2.

Dr Katarzyna Kasperkiewicz, mikrobiolog i immunolog z Wydziału Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego przekonuje, że jest to bardzo dobra skuteczność. Oznacza, że około 66 na 100 zaszczepionych uzyska ochronę.

Ile dawek trzeba przyjąć, aby uzyskać odporność?
Ochronę przed wirusem gwarantuje podanie już jednej dawki preparatu. Odporność zaszczepiony uzyskuje co najmniej dwa tygodnie od zaszczepienia. To znacznie uprości trwający proces szczepień. Na razie nie wiadomo, na jak długo zapewnia ochronę. Istnieje możliwość, że z czasem poziom przeciwciał zacznie spadać.

Czy szczepionka chroni przed bezobjawowym zakażeniem?
Zdaniem dr Kasperkiewicz szczepionki przeciw koronawirusowi mają sprawić, że nasz organizm szybciej i skuteczniej odpowie na kontakt z wirusem SARS-CoV-2. - Kluczowe jest to, że użyty w szczepionce preparat nie zabija wirusa, lecz ma zapobiec rozwinięciu się w naszym organizmie pełnoobjawowej, groźnej choroby, jaką jest COVID-19 - mówi immunolog.

Jakie są przeciwwskazania do zaszczepienia się preparatem?
Szczepić się specyfikiem amerykańskiego koncernu nie powinny osoby uczulone na którykolwiek z jego składników np. polisorbat. Przed iniekcją należy powiadomić lekarza także o innych silnych alergiach, przejściu nagłej reakcji anafilaksji. Przeciwwskazaniem do każdego szczepienia jest czynny stan zapalny u pacjenta, dlatego stan zdrowia pacjenta będzie oceniał lekarz, który będzie jednocześnie do szczepienia kwalifikował.

Jak informuje producent, szczepionki nie były oceniane u osób z obniżoną odpornością, w tym zażywających leki immunosupresyjne. Skuteczność szczepionki może być mniejsza u osób z obniżoną odpornością.

Jaki jest skład szczepionki przeciw COVID-19?
Szczepionka firmy Johnson & Johnson ma postać zawiesiny. Jedna dawka (0,5 ml) zawiera nie mniej niż 8,92 log10 jednostek zakaźnych (ang. infectious units, Inf.U) adenowirusa typu 26 z sekwencją kodującą glikoproteinę S wirusa SARS-CoV-2. Są w niej także: około 2 miligramów alkoholu etylowego, chlorek, wodorotlenek i cytrynian sodu w - sumie mniej niż 23 miligramy sodu, co znaczy, że produkt leczniczy uznaje się za „wolny od sodu”, 2-hydroksypropylo-ß-cyklodekstryna (HBCD), kwas cytrynowy jednowodny, kwas solny, polisorbat 80 i wodę do wstrzykiwań.

Jakie są możliwe reakcje niepożądane?
Po podaniu szczepionki, podobnie jak i innych preparatów przeciwko COVID-19, w miejscu wkłucia mogą pojawić się: ból, zaczerwienienie, opuchlizna. Inne możliwe objawy to: uczucie zmęczenia, ból głowy, bóle mięśni, dreszcze, gorączka, nudności. W przypadku pojawienia się takich objawów można zażyć lek przeciwbólowy, np. paracetamol.Osoby, które wiedzą, że mają silne alergie lub przechodziły wcześniej silną i nagłą reakcję anafilaksji (musiały przy tym np. podać sobie epinefrynę), powinny zawsze poinformować o tym lekarza podczas kwalifikacji do szczepień.

Czy u osób zaszczepionych występowały przypadki zakrzepów krwi (podobnie jak miało to miejsce w przypadku preparatu AstraZeneki?
Szczepionka została dopuszczona do użytkowania warunkowo na terenie USA, Unii Europejskiej i innych krajów. Europejska Agencja Leków (EMA) poinformowała w piątek, 9 kwietnia, że rozpoczęła badanie przypadków zakrzepów krwi u osób, które przyjęły szczepionkę firmy Johnson & Johnson. Jak dotąd miały miejsce cztery takie sytuacje w USA. Wystąpić miały u osób z niskim poziomem płytek krwi. Jeden wystąpił w badaniach klinicznych, a trzy po podaniu szczepionki. Jeden z nich był śmiertelny.

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie