III Powstanie Śląskie. To musisz wiedzieć. Korfanty, plebiscyt, walka [FAKTY, KOMPENDIUM WIEDZY]

Tomasz Borówka
Powstańcy
Powstańcy arc.
Trzecie Powstanie Śląskie było ostatnim z trzech zbrojnych zrywów polskiej ludności na Śląsku. Jego efektem było przyznanie Polsce znacznie większej części Górnego Śląska, niż pierwotnie zamierzano.

Przed rozpoczęciem III powstania śląskiego na Górnym Śląsku odbył się plebiscyt. W głosowaniu, które odbyło się 20 marca 1921 roku dopuszczono udział również osób, które urodziły się na Śląsku, ale wyjechały stąd za chlebem. Z Niemiec na tej zasadzie przyjechały 182 tysiące emigrantów, a z Polski jedynie 10 tysięcy. Frekwencja w plebiscycie wyniosła 97 procent, z czego około 19 procent to wspomniani emigranci. Za tym, aby Górny Śląsk stał się częścią Polski zagłosowała mniejszość - 40,3 procent osób, które wzięły udział w głosowaniu.

Po takim wyniku plebiscytu Komisja Plebiscytowa podjęła decyzję, że prawie cały obszar plebiscytowy zostanie przyznany Niemcom. Polsce przyznane miały być jedynie powiaty pszczyński i rybnicki. Takie wieści spowodowały, że początkowe pojedyncze strajki przeobraziły się w strajk generalny, który wybuchł 2 maja, a który objął 97 procent zakładów pracy.

Noc z 2 na 3 maja to wybuch III powstania śląskiego. Na czele zrywu stanął Wojciech Korfanty.

- Zwycięstwo osiągniemy za wszelka cenę i nie ma takiego mocarza na świecie, który by mógł nas okuć ponownie w kajdany germańskie - napisał wódz powstania 3 maja w odezwie do rodaków.

W ciągu dwóch miesięcy, bo tyle trwało III powstanie śląskie, powstańcom udało się opanować prawie cały obszar wcześniej objęty plebiscytem. Potem bronili go przed siłami niemieckimi. Do największej bitwy doszło w okolicach Góry św. Anny.

WSZYSTKO O POWSTANIACH ŚLĄSKICH NA DZIENNIKZACHODNI.PL

Źródła historyczne wskazują, że w powstaniu udział wzięło około 60 tysięcy Polaków. Poległo 1218 powstańców, a 794 zostało rannych.

Dzięki powstaniu Rada Ambasadorów podjęła decyzję o bardziej korzystnym dla Polski podziale Górnego Śląskiego. Do Polski przyłączono takie miasta jak Katowice, Królewska Huta, Rybnik, Świętochłowice, Tarnowskie Góry, Lubliniec i Pszczyna. Częścią Polski stało się 29 procent obszaru plebiscytowego. Na obszarze, który wrócił do Macierzy znalazło się też 46 procent ludności objętej plebiscytem. Do Polski przyłączono też 53 z 67 kopalń, 22 z 37 wielkich pieców oraz 9 z 14 stalowni.

- Cud nad Wisłą uratował Polskę od zguby, cud nad Odrą dał Polsce Śląsk. Cudu nad Wisłą i cudu nad Odrą nie stworzył żaden dyktator, żaden mocarz, który wziął odpowiedzialność za losy narodu, ale duch narodu, jego solidarność narodowa, duch obywatelski i poczucie odpowiedzialności każdego obywatela - tak III powstanie śląskie oceniał Wojciech Korfanty.

Mistrz Błachowicz liczy na nokaut!

Wideo

Komentarze 26

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Y
Yjwald
2019-05-03T21:40:54 02:00, Tyn istny.:

Gris Got Ślonzojcze. Myśla coby Śląsk Zanysiański tyż wrocił do Macierzy. Mieszkańcy bydom na pewno za. Proces łączenia Śląska trzeba wreście zakończyć.

stary ciulu,

zajś cie poltoniu te palcyska świyrzbiom,

T
Tyn istny.
Gris Got Ślonzojcze. Myśla coby Śląsk Zanysiański tyż wrocił do Macierzy. Mieszkańcy bydom na pewno za. Proces łączenia Śląska trzeba wreście zakończyć.
G
Gość
2012-02-18T21:32:51 01:00, Siemion S-ce:

Moja rodzina mieszka na Śląsku od pokoleń. Śląsk był-jest-i będzie zawsze POLSKI. Czy się to komuś podoba czy nie. Jak zajdzie potrzeba wszyscy w całym kraju staniemy się Korfantymi. Działania RASiu oceniam raczej jako groteske. Chęć wypromowania się pojedynczych polityków. Zaznaczam, ze nie mam nic przeciw RASiowi tak jak nie mam nic przeciw klubowi miłosników pluszaków czy wielbicilom kwiatów. Jeżeli doprowadzili do nadania nazwy ulicy w Chorzowie niemieckiemu kompozytorowi pochodzącemu z Królewskiej Huty - to bardzo dobrze. W tym nie ma nic złego. Ale jasno należy powiedzieć autonomii nigdy nie będzie. No chyba ze chcą czwartego powstania Śląskeigo, ale teraz to już by bylo powstanie krajowe. Dość waśni, scysji. Jesteśmy jednym narodem. W nim są Slązacy, Górale, Kaszubi. Na podlasiu jest sporo Litwinów, a na podkarpaciu łęmków czy osób z ukraińskimi korzeniami. Mimo, ze tez mam niemieckie korzenie w spisie napisałem, ze jestem Polakiem. Czuje się Polaskiem. Uwielbiam Śląsk, ale ten polski Śląsk. I dobrze mi tu. Nie chce zmian. Nie widze potrzeby żadnych zmian. A co do historii, to zawsze jest tak, że nawet historycy mają różne zdania. Jednak jesdno jest pewne. Były trzy powstania. Gdyby Niemcy chcieli spokojnie mogli ściągnać przez dwa lata posiłki. Nie zależało im. Nie było tu dobrze pod panowaniem Republiki Weimarskiej. I za czym tu tęsknić. Ktoś chyba chce być marszałkiem autonomicznego regionu. tylko wówczas uzalezniony by był od kogo? Niemiec, Polski czy Bialorusi. Absurd.

Siemion S-ce, biedaku,

ale ci ta polska propaganda do tego sagana nas, rała,

M
Mariupol
Gratuluję Polaków z świętom.
m
ms
Po drodze jeszcze został milionerem i dwukrotnym polskim wicepremierem. No i jak sam wspominał to najbardziej spolonizowali go nauczyciele hakatyści w katowickim gimnazjum :-)
z
zon
oraz wzruszyła do łez
z
zon
czy w PRL było inaczej? czy po 89ym było inaczej? - 2x nie i teraz też inaczej nie będzie
z
zon
to Polska chciała oszukać więc zaproponowała głosowanie przez ludzi nie mieszkających na Śląsku, ale sęi na tym przejechała, więc wywołała tzw. powstanie
z
zon
pewnie już będzie polski, ale nie ma mowy o żadnym "zawsze był", bo "zawsze nie był"
z
zon
Korfanty-wykształcony za niemieckie stypendium, nagle obudził się w nim Polak, wywołał wojnę domową, a Polska odwdzięczyła się mu więzieniem i może nawet go tam zamordowała
B
BBBBBBBBBBB
Batalion samoobrony liczył około 800 bagnetów więc mamy prawie 24 tyś - iście wojna domowa.
Dodam tylko że 20% strat tej rzekomo slaskiej samobrony to był Rosbach a jak się czyta nazwiska tych zabitych trudno nie oprzeć się wrażeniu ze czytamy spis jakiejś wioski z Niemiec niż ze slaska.
????????
Ad 1.
Jak najbardzej był przedmiotem zaboru, zaboru zbrojnego Prus na prawowitym władcy tego terenu- habsburgach i to mimo gwarancji nienaruszalności państwa habsburgów.
Ad.2 A to mi odkrycie, jagdy tego nikt nie wiedział tylko pan pominą prosty aspekt - sami slązacy z Korfantym na cele o ta pomoc poprosili. Oczywiscie ta pomoc to było nic w porównaniu do wysiłku władz w Berlinie - 500 mln marek na samo finansowe wsparcie samobrony robi wrazenie.

A plebiscyt nie został przegrany tylko wygrany na tych terenach do których Polska rosciła sobie pretensje. Nikt w Warszawie nie domagał sie dzisiejszej Opolszczyzny czy terenów zaodrzanskich a powstanie wybuchło bo wola mieszkańców Slaska nie została przez Entente uszanowana, oczywiscie wola tych pro-Polskich slazaków.
Francja wspierała Polskę a Włosi i Anglicy Niemcy ale o tym tez pan woli milczeć.
???????????
Po pierwsze Górny Slask miał zostać podzielony i wyłonieniu granicy miał posłużyć plebiscyt, nigdy nie było mowy o przyznaniu całości terenu do Polski czy pozostawieniu go w granicach Niemiec.

Po drugie wola mieszkańców Górnego Sląska została uszanowana skoro stronie Polskiej miano przyznać tylko 40% opszarów gdzie wiekszość zagłosowała za przynależnośćią do Polski.
H
HOFER
Jak to gen.Hofer stwierzil + na Slask przezucone 30 zorganizowanych odzialow od bataalionu do wzmocnionego pulku wzwyz. Ile to jest ponad 30 batalionow piechoty plus jednostki tylowe sami sobie policie
r
rozbawiony
nie ma grobuw a ja byłem ostatnio i taki znalazłem w Leśnicy i wielce mówiący napis - „Schwarze Schaar" Bergerhoffa i 20 imion i nazwisk tych niby slazaków a obok i mogiła powstancza tez z wielce mówiącym napisem - „Dwaj nieznani polscy powstańcy znalezieni na ścieżce w lesie między Krasową a Januszkowicami, pochowani w Leśnicy. 1 1 VII Franz Nowak lat 64, bity, a następnie zastrzelony przez Selbstschutz w Czarnocinie, pochowany w Leśnicy 5 VIII. 23 V Błażej Skowronek lat 55 z Januszkowie, tamże pochowany 24 V. Strzał w serce"
Dodaj ogłoszenie