Oto pięć konstytucji, które odmieniały RP [ZOBACZ]

Tomasz Borówka
obraz Jana Matejki / infografika Marek Michalski i Tomasz Borówka
Z okazji Święta 3 Maja przedstawiamy preambuły do polskich konstytucji - to właśnie te dokumenty, będące wstępem do ustaw zasadniczych, sygnalizowały, w jakim ustroju przyszło żyć kolejnym pokoleniom obywateli Polski

Zdaniem Pawła Jasienicy "Ustawa 3 maja określała ustrój porządnie zorganizowanej, konstytucyjnej monarchii stanowej". Konstytucja była efektem i ukoronowaniem patriotycznego dzieła naprawy niewydolnego ustroju państwowego Rzeczypospolitej oraz jego zaawansowanej, nowoczesnej modernizacji w duchu ideałów Oświecenia

ZOBACZCIE JAKIE ZMIANY PRZEWIDYWAŁY KOLEJNE KONSTYTUCJE RP

ZOBACZ POSZCZEGÓLNE KONSTYTUCJE:
Konstytucja PRL (1952 r.)
Konstytucja III RP (1997 r.)
Konstytucja kwietniowa (1935 r.)
Konstytucja marcowa (1921 r.)
Konstytucja 3 maja (1791 r.)

Piotrowski: Obecna konstytucja najkorzystniejsza dla obywateli

Wideo

Komentarze 39

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

S
Stanik z Rybnika

P. Tomaszu co my Śląsacy mamy z tym coś wspólnego, przecież to się odbywało w obcym dla nas kraju , my byliśmy w Austrii a później w Pruskim mocarstwie , a jeszcze przedtem w Czachach ,i nie mieliśmy nic z ty do czynienia nawet nie wiedzieliśmy na Śląsku o takich poczynaniach. Żaden Śląsak nie powie że to jest jego Historia i jego sprawy, tylko Polacy na Śląsku to świętują to niech Świętują, a niech nie wmawiają nam że to nasza Konstytucja

777

FEUDALNE ELITY I ICH PRZYWILEJE ZA KASA NIEMIEC BERLINA I WIEDNIA I KOCHANEJ PO KUREWSKU MOSKWY LIBERUM FETOR.A PO PULI STYCZNY BYŁ CIEMNY JAKUB SZELA=CIEMNY LUD =OBYWATELE,

x
x

Nie po to obalano Układ Warszawski i cały ten komunistyczny b... ałagan, aby "kłaść głowę" pod "gilotynę " masońskiego liberalizmu ! Niemcy "przerobiły" juz procedurę 4 x D (demobilizacja, denazyfikacja, decentralizacja, demokratyzacja),
Pozostało do wykonania jeszcze jedno "D" (tj.: dekompozycja), i wtedy Europa będzie już zupełnie bezpieczna !!!!

c
calineczka

Jak zamieścić foto,w ramce obok.
Z góry dziękuję.

E
Euro

Panie Józefie, Pańskie pytania i opinie na temat ustroju w Polsce i UE są niewątpliwie ciekawe, choć dyskusyjne.

Na wstępie chciałbym w maksymalnym skrócie przypomnieć początki idei paneuropejskiej w okresie międzywojennym, a następnie jej realizację po II wojnie światowej, w postaci EWWiS, EWG, WE, UE.

Po koszmarze I wojny światowej Richard Nikolaus hrabia Coudenhove-Kalergi (twórca Paneuropy) oraz Aristide Briand (przewodniczący Unii Paneuropejskiej), a następnie po hekatombie II wojny światowej Ojcowie Europy (Wspólnoty Europejskiej, obecnie Unii Europejskiej) - Robert Schuman, Konrad Adenauer, Alcide De Gasperi, Jean Monnet, Paul-Henri Spaak, Józef Retinger - zaczęli skutecznie promować nową świadomość europejską w kontrze do tradycyjnego patriotyzmu-nacjonalizmu.

Co charakterystyczne, w latach 50-tych XX wieku przeciwko idei zjednoczonej Europy, zdecydowanie występowali komuniści (co oczywiste rosyjscy, polscy, niemieccy, francuscy, włoscy, jugosłowiańscy, węgierscy, etc.), socjaldemokraci (głównie niemieccy), jak też wszyscy europejscy nacjonaliści.

Europa Wschodnia (przede wszystkim słowiańska), tradycyjnie zapóźniona w stosunku do Europy Zachodniej (głównie romańsko-germańskiej), odkryła Unię Europejską dopiero po upadku komunizmu pod koniec XX wieku. Jednakże narody b. "czerwonej" Europy, wstępując na początku XXI w. do Unii Europejskiej, w swojej olbrzymiej masie opowiadały się i w dalszym ciągu optują za Europą Ojczyzn, ideą którą głosił patriota-nacjonalista francuski gen. Charles de Gaulle (lata 60-te XX w.).

W Polsce XXI wieku prawie wszyscy mówią o patriotyzmie rodem z XVIII w. (vide Konstytucja 3 maja 1791 roku), który bazuje na nowożytnym nacjonalizmie. Ideologia ta przeżyła w Europie swoje maksimum w okresie od rewolucji francuskiej do końca II wojny światowej, czyli w latach 1789-1945.

Obecnie, w drugiej dekadzie XXI wieku, w krajach Europy Zachodniej coraz bardziej otwarcie mówi się o federalizacji Europy, przyszłych Stanach Zjednoczonych Europy, gdzie patriotyzm-nacjonalizm państw narodowych zostanie zastąpiony patriotyzmem ponadnarodowym, czyli kontynentalnym, uzupełnionym o patriotyzmy regionalne (idea Europy Regionów).

Ja, jako par excellence Europejczyk, opowiadam się oczywiście za przyszłą, federalną Europą.

Pyrsk!
dr Euro vel MNChM (מנחם) herbu Nowina
sztyronacyjny ślůnski Ojroper

J
Józef Brzozowski Żory

Federacja regionów europejskich czy państw unitarnych w ramach UE? Czy w ramach federalnej Unii mogą być zarówno państwa unitarne, jak i federalne, czy raczej powinien być jednolity system?

Ja póki co, na mój mały rozumek, chciałbym jednak w Polsce zmiany ustroju z obecnego totalitaryzmu partyjnego na demokrację przedstawicielską z prawdziwym trójpodziałem władz, gdzie każda z trzech władz jest niezależna od dwóch pozostałych, wszystkie zależne od swoich wyborców.

Do władzy ustawodawczej powinno się wybierać w okręgach jedno lub wielomandatowych w ordynacji większościowej, wyborcy powinni mieć pełne prawa wyborcze i mieć wpływ na przedstawiciela lub przedstawicieli w okręgu. W sejmie system bezpartyjny. 460 przedstawicieli swoich wyborców.

W związku z tym, władza wykonawcza powinna być w systemie prezydenckim. Wyborcy, tak jak dotychczas wybierają prezydenta w wyborach powszechnych, cała Polska (a gdyby wliczyć Polonię mieszkającą za granicą posiadającą polskie obywatelstwo, to cały świat), jako jeden okręg wyborczy. Tak wybrany Prezydent RP powołuje rząd, stoi na jego czele i odpowiada przed wyborcami za działania rządu.

Na czele władzy sądowniczej, kontrolnej powinien stać Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego. Wybierany tak jak Prezydent RP, i odpowiadający przed wyborcami za władzę sądowniczą.

Za bardzo odpłynąłem od rzeczywistości??

E
Euro

Konstytucja I RP (3 Maja 1791 r.) - system monarchiczny (król jako "prezydent"), państwo unitarne w miejsce dotychczasowego państwa federalnego
Konstytucja II RP (marcowa 1921 r.) - system parlamentarny, państwo unitarne z autonomią Śląska
Konstytucja II RP (kwietniowa 1935 r.) - system prezydencki, państwo unitarne
Konstytucja PRL (1952 r.) - system monopartyjny, państwo unitarne
Konstytucja III RP (1997 r.) - system parlamentarno-prezydencki, państwo unitarne

W związku z dynamicznie zmieniającą się sytuacją międzynarodową w Europie, a częściowo także wewnętrzną w Polsce - coraz częściej postulowane jest przeprowadzenie zasadniczej korekty Konstytucji III RP.

Obecnie w Polsce występują trzy główne tendencje:
1. zachowanie systemu hybrydowego (parlamentarno-prezydencki), państwo unitarne
2. zmiana na system semiprezydencki (prezydencko-parlamentarny), państwo unitarne
3. zmiana na system kanclerski (parlamentarny), państwo unitarne
Natomiast zdecydowana mniejszość optuje za państwem unitarnym z regionami autonomicznymi, ewentualnie za państwem federalnym.

Z kolei dzisiaj w Unii Europejskiej jaskrawo uwidacznia się potrzeba głębszej integracji europejskiej oraz federalizacji UE.

w
wasze żądania.

Dla nas, Donalda Franciszka, konstytucja jest dobra.

L
Lebensborn ?

Nie dosyć że mają dzisiaj wolne, to jeszcze zżerają polski chleb.

J
Józef Brzozowski Żory

...dla warszawskich central partyjnych.

Dzięki niej mają dobrą władzę nad Narodem.

Chciałbym, aby dokonała się zmiana konstytucji partyjniackiej na obywatelską. Obecną konstytucję uważam za partyjniacką, bo tylko wola paru facetów którzy kierują wielkimi (?) partiami (największa, ok. 40 tys. członków) może doprowadzić do zmiany zapisów obecnej konstytucji. Naród nie może, nawet gdyby milion obywateli był zgodny co do wprowadzenia jakiegoś zapisu w konstytucji, a ten zapis będzie nie po myśli warszawskim centralom partyjnym, to ich towarzysze oddelegowani do sejmu z funkcją „przyciśnij przycisk, nie myśl i podnieś rękę”, nie zmienią konstytucji.

Obecna konstytucja daje władzę partiom politycznym, nie obywatelom.
Jestem przeciwny obcym wojskom i ich bazom wojskowym na terenie Polski. Czy ktoś pytał Narodu o zgodę? Wydają dziesiątki miliardów zł rocznie na przeważnie amerykański złom wojskowy, pytał ktoś o zgodę Narodu? Wysyłają wojsko polskie na amarykańskie awantury do Iraku czy Afganistanu, pytał ktoś Naród o zgodę? Jak Naród chciał (2,5 mln osób podpisało się pod wnioskiem) referendum w sprawie wieku emerytalnego, to partyjny rząd to zignorował.

Dla tego oczekuję zmiany konstytucji.

W konstytucji obywatelskiej powinno być co najmniej kilka zapisów których obecnie nie ma:
1)zmianę zapisów w konstytucji zatwierdzają obywatele w referendum
2)poseł powinien być przedstawicielem wyborców w okręgu, i tylko wyborcy w okręgu powinni decydować o ewentualnym zawieszeniu immunitetu lub wcześniejszym cofnięciu mandatu.
3)Przedstawiciel nie może zaciągać zobowiązań w imieniu wyborców na czas dłuższy niż do końca jego kadencji (Ilu „naszych przedstawicieli” zaciąga zobowiązania i kredyty na lata zadłużając nasze miasta, gminy i cały kraj bez zgody wyborców?).

W najważniejszych sprawach dla kraju powinien decydować naród, nie biuro polityczne partii rządzącej, bo dziś oni są, jutro ich już może nie być, a zgodnie z obecną konstytucją i prawem sprzyjającym partyjniactwu, te zobowiązania decydują.

G
Gość

Największy pożytek z Konstytucji 3 maja to ... fakt, że dziś mam wolne ! :) Pozdrawiam

E
Euro

In February 1940 the great Dutch medievalist Johan Huizinga delivered a series of lectures at the University of Leiden on the subject of 'Patriotism and Nationalism in European History'.
When Leiden University was closed by the Germans in 1940, Huizinga was interned as a hostage. Released for reasons of ill health, he died in the village of De Steeg on Feb. 1, 1945.

E
Euro

Panie Tomaszu,
Jeśli chodzi o "hindsight", to na pewno nie dotyczy to punktów 3 i 4, zaś punkt 5 odnosi się do rozbudzenia świadomości narodowej ludów Europy, która bierze swój początek od czasów rewolucji francuskiej - rozpoczętej w 1789 roku, a więc dwa lata wcześniej, niż uchwalenie Konstytucji 3 maja.

Jan Kochanowski, "Pieśń o spustoszeniu Podola":
"Cieszy mię ten rym: Polak mądry po szkodzie.
Lecz jeśli prawda i z tego nas zbodzie,
Nową przypowieść Polak sobie kupi
Że i przed szkodą, i po szkodzie głupi."

Tutaj pozwolę sobie tylko przypomnieć samobójcze powstania: styczniowe (1863-1864) i warszawskie (1944).

Pozdrawiam.

T
Tomasz Borówka / DZ

Chce Pan powiedzieć, że uznanie XVIII-wiecznych elit wobec Konstytucji 3 Maja to bzdura i nieprawda?

T
Tomasz Borówka / DZ

Panie Euro,
to prawda, lecz widzę tu (z całym szacunkiem) hindsight olbrzymi niczym Mount Everest...
Pozdrawiam.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3