Wiktor Skworc - Biskup dobry, bo ze Śląska

Agata Pustułka
arc.
Udostępnij:
Jako młody chłopak autostopem przejechał z Rudy Śląskiej do Kołobrzegu. Jako kapłan pomagał internowanym, a potem musiał się tłumaczyć z oskarżeń o współpracę z SB. Kim jest Wiktor Skworc, nowy metropolita katowicki - pisze Agata Pustułka

Jeśli spojrzeć na dwie symboliczne dla współczesnego Kościoła w Polsce twarze - zatroskanego demokraty biskupa Tadeusza Pieronka i ojca dyrektora Radia Maryja Tadeusza Rydzyka to nowy biskup katowicki Wiktor Skworc znajduje się w samym środku. W tym kontekście bardzo znaczące są słowa, jakie wypowiedział tuż po nominacji dla radia RDN Małopolska: Kościołowi potrzebna jest reforma, a nie reformacja.

Dla tego wyważonego intelektualisty powrót na Śląsk jest jak spełnienie marzeń. Obejmując niezwykle prestiżową funkcję metropolity katowickiego bierze na barki przyszłość Kościoła, który przez lata był wzorem wrażliwości społecznej. Ale przecież także on współtworzył tę dobrą opinię pnąc się po szczeblach kościelnej kariery. Hartował się, pełniąc funkcję kapelana i sekretarza biskupa Herbeta Bednorza, znanego z niezłomnych poglądów, który przeprowadził katowicką diecezję przez trudny czas Polski Ludowej, budowanej przez nieludzko wykorzystywanych górników.

To abp Bednorz, by klerycy uniknęli służby wojskowej i poznali trud pracy fizycznej, wysyłał ich na roczne praktyki robotnicze. Skworc trafił do kopalni Walenty-Wawel w Rudzie Śląskiej. - I on, syn górnika, pracował na dole. Nie oszczędzał się - wspomina ks. Henryk Jonczyk, proboszcz parafii św. Marii Magdaleny w Bielszowicach, gdzie nowy arcybiskup katowicki został ochrzczony i gdzie już dzwonił z prośbą o modlitwę.

- Znamy się od urodzenia. Rocznik 1948. Chodziliśmy razem do liceum Morcinka i do krakowskiego seminarium - mówi były prezydent Rudy Śląskiej Andrzej Stania, który ostatecznie zrezygnował z drogi duchownej i założył rodzinę. To jego pierworodnemu synowi Karolowi biskup tarnowski Wiktor Skworc udzielał ślubu. Stania jest jednym z nielicznych, którzy mają numer komórkowy do abp. Skworca. - Wysłałem mu gratulacyjnego esemesa. Nie dziwię się, że zaszedł tak wysoko. Zawsze dobrze się uczył, a pośmierci ojca jeszcze bardziej zwrócił się ku Kościołowi. Był świetnym kolegą. Wszyscy go lubili - wspomina Stania. W latach 80. Skworc jako kanclerz Kurii Diecezjalnej nadzorował budowę nowych kościołów.

Musiał kontaktować się z ówczesną władzą. - Żaden kościół w tym czasie na Śląsku nie powstał bez mojego zaangażowania. Bez uzyskania zgody, bez załatwienia terenu pod budowę, bez wspomagania - mówił w wywiadzie dla Katolickiej Agencji Informacyjnej. Właśnie w tych latach przyszły biskup, który aktywnie działał w Komitecie Pomocy Uwięzionym i Internowanym, przeszedł wielką próbę charakteru. Został, jak potem wyjaśniał, bez wiedzy, zarejestrowany przez SB jako tajny współpracownik o pseudonimie "Dąbrowski". Z SB spotykał się za wiedzą kościelnych przełożonych. Historia była banalna: został zatrzymany przez funkcjonariuszy z luksusowymi wyrobami wędliniarskimi, szynką z Baltony, którą wiózł do Kurii i potem był szantażowany groźbą ujawnienia kompromitujących informacji. Trzeba dodać, że kiedy w 1989 r. Skworc został wyrejestrowany, esbecy stwierdzili, że "nie spełnił oczekiwań oraz nadziei, jakie mieli, nawiązując z nim kontakt".

W 2006 roku za sprawą książki "Księża wobec bezpieki" ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego fakty zostały ujawnione. Skworc tłumaczył się publicznie z tych rozmów. W obronie biskupa tarnowskiego lojalnie i odważnie stanął metropolita katowicki abp Damian Zimoń, u którego boku Skworc doczekał się awansu do Tarnowa, a teraz wraca, by go zastąpić. Abp Zimoń w specjalnym oświadczeniu napisał: posługa ks. Skworca w latach 80. miała ważne znaczenie dla Kościoła lokalnego, przyczyniła się do pacyfikacji konfliktów społecznych.
* CZYTAJ KONIECZNIE
RYJEK 2011 - WIDEO Z NAJLEPSZYMI SKECZAMI RYBNICKIEJ JESIENI KABARETOWEJ I ZDJĘCIA ZZA KULIS - ZOBACZ KONIECZNIE I BAW SIĘ DOBRZE
CZY STADION ŚLĄSKI POWINIEN ZMIENIĆ NAZWĘ? SPRAWDŹ, KTÓRE FIRMY SA ZAINTERESOWANE OBJĘCIEM PATRONATU

*Codziennie rano najświeższe informacje z woj. śląskiego prosto na Twoją skrzynkę e-mail. Zapisz się do newslettera


Ciekawostka! Jedno z miast woj. śląskiego odbudowało swoje średniowieczne mury! [ZDJĘCIA]
Mieszkańcy kontra górnicy - wojna w Bytomiu o fedrowanie. KTO MA RACJĘ?

Sam Skworc nie był bierny. Poprosił o zbadanie swojej teczki, zrobił rachunek sumienia i przyznał, że z zastawionej przez SB matni wychodził za mało radykalnie. Teraz ta, wydawało się ostatecznie zamknięta sprawa, znów jest roztrząsana. Tuż po nominacji Skworca ks. Isakowicz-Zaleski na swoim blogu napisał: decyzja ucieszyła niektórych, w tym wielu księży diecezji tarnowskiej, którzy odetchnęli z ulgą z powodu odejścia nielubianego biskupa do Katowic. Zasmuciła ona jednak tych świeckich i duchownych, którzy mieli nadzieję, że Kościół polski wyciągnie wnioski tak z kryzysu lustracyjnego sprzed pięciu lat, jak i ze spadku zaufania społecznego w ostatnim czasie.

Ryszard Sadłoń, chorzowski radny, działacz Związku Górnośląskiego i chrześcijańskiego Stowarzyszenia Stróżów Poranka przyznaje, że był niemile zaskoczony wyborem Skworca.

- Przeprosił za swoje kontakty z SB, ale czy to wystarczy? Czy nie było lepszego kandydata?
Zawsze to się będzie za nim ciągnęło - mówi Sadłoń i dodaje: Nie jestem jakimś lustratorem, ale Kościół katowicki zasługiwał na kogoś, kto wniesie świeże spojrzenie. A teraz co? Wchodzę do kościoła i widzę puste ławki. Serce mi pęka.

Nowy metropolita musi liczyć się i pewnie liczy się także z takimi opiniami. - Nie można wykluczyć, że kwestie przeszłości powrócą. Wtedy jednak, tak jak kiedyś, nowy biskup powinien liczyć na mocne wsparcie poprzednika - tłumaczy socjolog prof. Marek Szczepański i dodaje: - Dla mnie kluczową sprawą jest to, czy arcybiskup Skworc udźwignie funkcję, bo poprzeczka została ustawiona wysoko. I Zimoń, i Bednorz, choć tak różni od siebie, byli wybitnymi teologami pracy.
Biskup Zimoń nie ma wątpliwości.

- Mąż Kościoła, który nie boi się współczesności, mocno zakotwiczony w tradycji, którą wyniósł z domu - tak mówił dla KAI o nowym metropolicie. Widać, że abp. Zimoń wyraźnie sprzyjał tej kandydaturze. - Powinniśmy się cieszyć. Niewiele znam osób, o których mogę powiedzieć tylko same dobre rzeczy. Takim człowiekiem jest nasz nowy biskup - mówi Stania, który w 1968 roku autostopem przejechał ze Skworcem całą Polskę od Rudy Śląskiej przez Gdańsk do Kołobrzegu i z powrotem.

Śląskie korzenie Skworca są ważne, ale nie tylko one mają być dowodem, że jego wybór to dobry wybór. Dostajemy metropolitę, który przez ostatnich czternaście lat pełnił funkcję biskupa w diecezji , gdzie odnotowuje się najwyższe w Polsce wskaźniki uczestnictwa w mszy niedzielnej oraz liczbę powołań. To takie źródło mocnej wiary. Śląsk na tle Polski wciąż też jest bardzo religijny, ale tu jak nigdzie w kraju dają o sobie znać poważne problemy społeczne, które wyostrzają postawy i mogą rodzić konflikt. Biskup musi być duchowym przywódcą na jeszcze cięższe czasy.
* CZYTAJ KONIECZNIE
RYJEK 2011 - WIDEO Z NAJLEPSZYMI SKECZAMI RYBNICKIEJ JESIENI KABARETOWEJ I ZDJĘCIA ZZA KULIS - ZOBACZ KONIECZNIE I BAW SIĘ DOBRZE
CZY STADION ŚLĄSKI POWINIEN ZMIENIĆ NAZWĘ? SPRAWDŹ, KTÓRE FIRMY SA ZAINTERESOWANE OBJĘCIEM PATRONATU

*Codziennie rano najświeższe informacje z woj. śląskiego prosto na Twoją skrzynkę e-mail. Zapisz się do newslettera


Ciekawostka! Jedno z miast woj. śląskiego odbudowało swoje średniowieczne mury! [ZDJĘCIA]
Mieszkańcy kontra górnicy - wojna w Bytomiu o fedrowanie. KTO MA RACJĘ?

Także dla Kościoła, stojącego wobec potężnej fali antyklerykalizmu. Skworc zdaje sobie sprawę ze złożoności problemu twierdząc: Na Śląsku z jednej strony jest grupa sukcesu, a z drugiej proletariat, który dogorywa w resztkach przemysłu, który tam pozostał. Trzeba się będzie z wyzwaniami zmierzyć jak w 2001 roku zrobił to abp Zimoń, kiedy szerokim echem odbił się jego dokument "Kościół wobec bezrobocia", który stał się lekturą obowiązkową dla regionalnych decydentów.

Z pewnością biskup Skworc w wymiarze misji Kościoła będzie kontynuatorem poprzedników. Można liczyć na mocne zaangażowanie społeczne. Biskup wypowiada się na każdy ważny temat - od finansów Kościoła przez in vitro po ochronę środowiska. Kiedyś w ostrych słowach przypomniał, że jazda autem pod wpływem alkoholu jest grzechem. W Tarnowie wspierał inicjatywy umożliwiające dalszą naukę ubogiej, ale zdolnej młodzieży. Ganił duchownych za życie ponad stan.

Prosił wiernych, by się za duchownych modlili: - Módlcie się, aby nie poddawali się pokusie małej diecezjalnej stabilizacji, opartej na dobrobycie materialnym, na finansowy bezpieczeństwie.
- Czekam na pierwsze wystąpienie biskupa. Wyrosło nowe pokolenie Ślązaków. Ciekawy jestem, co i jak im powie - zastanawia się prof. Szczepański.


Trzeba się zmierzyć z własnym życiorysem. Bo życiorys każdego duchownego, a zwłaszcza biskupa, powinien być przezroczysty. (...) Patrząc z dzisiejszej perspektywy, przyznaję, że z matni zastawionej na mnie przez SB wychodziłem mało radykalnie. Zabrakło mi wówczas odwagi. Dziś czuję się zobowiązany przeprosić za to.
Gość Niedzielny - 2006/11/05 - 45 numer
Istnieje potrzeba pełnej jawności w zakresie finansów Kościoła. Nie mamy tutaj nic do ukrycia, a otaczanie tych spraw tajemnicą nie ma sensu, staje się bowiem pożywką antyklerykalnych fobii i różnych mitów na temat rzekomo bajońskich sum, którymi obraca Kościół.
Przewodnik Katolicki 2011/ numer 43
Kościół wzywa do bojkotu dzieł, godzących w osobę Jezusa, podmywających zręby istnienia i misji Kościoła. Wymaga to zdecydowania i odwagi wiary członków Kościoła.
Uroczystości religijne ku czci św. Stanisława maj 2006
Życie społeczno-polityczne w naszym kraju pokazuje, jak trudno Polakom słuchać siebie nawzajem.(...)Nawet różniąc się między sobą światopoglądem, sposobem oceny wielu spraw, można zachować godność szlachetnego człowieka i wzajemny szacunek wobec siebie. Ten szacunek wyraża się przede wszystkim wypowiadanym słowem, które ma moc podnosić i poniżać, leczyć i ranić.
Msza święta w intencji ojczyzny - 11 listopada 2010 rok

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wideo

Komentarze 14

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

H
Hajna
Chopie tyś już przepomnioł co Adi wszyjskich Ślonzokow ze III volkslistom miarkowoł wyżynońć ze Slonska?
T
TynPan
Kapuś kapusiem był, jest i będzie - to nie kwestia systemu czy czasów ale osobowości. W czasach kiedy Skworc był kanclerzem w środowiskach akademickich głośno mówiło się o jego sympatii do chłopców, którym nawet w kurii robotę załatwiał. I tu powstaje pytanie - kto w kościele tak naprawdę rządzi? Geje i ubecy! Nie było innego kandydata - tylko śląski Wielgus? Pozostali kandydaci widać za słabe poparcie wspomnianego lobby mieli? I czym on się jeszcze pochwalić może? Słabością do szynki z Baltony i doktoratem z bożej łaski o jakichś pierdach w budowie kościołów? To zdecydowanie wyższe loty niż Szymik i jego poezje czy Libera i jego przyzwoitość.
g
gustlik
czy wiysz, że ksiendzów goroli z pochodzynia jest aż 70%. Ty zbadej sie familio i przekonosz sie Ze i ty łod goroli pochodzisz.
K
Komisarz REX
Dla "P" miarą inteligencji i wychowania jest język, którym się wysławia. "Lomen" napisał po śląsku mądrze, a ty prymitywie nawet z polską mową masz problemy. Jakim chcesz być autorytetem skoro "do trzech niy poradzisz zrachować"? Czy taką kulturę twoja ciociunia chciała szerzyć na Śląsku?
l
lomen
A ty ani po polskiymu, ani po ślonskiymu niy poradzisz. Tanty ci tak godała boś niy poradzioł żodnyj z tych dwoch godek porzodnie chycić. Widać co szrajbujesz polsko-slonskom godkom
w
wacek
WITAJ NA SLASKU ZSLUZONY KAPUSIU SB. HA HA HA
p
p
Gratuluje nominacji prosze o modlitwe za nas ZA SLASK tak jak sie teraz czytam lomen to potwierdzo sie co godala moja tanty ktoro mieszkala w centrum Kattowitz ze po Slasku godala najgorzo banda zastanow sie co piszesz pa
A
Acik
Ty ciuliku,moze napiszesz to miedzy jakymi niemieckymi bandami musisz to lawirowac? jak es naprany i nie wiesz kaj do dom to ci sie chopki tawiajom i lawirujesz naprancu spiewajonc Deutschland Deutschland ueber alles co?
l
lomen
Arcybiszof som pedzioł o godaniu ze Bezpiekom, godoł zarozki biszofom, kej sie ze kerymś agyntym trefioł.
Niy struł życio żodnymu.
A coście Wy bez wojna jaruzelsko robiyli?
Terozki sie niy pamiynto pochody, capsztyki, czyny społeczne, gazetki szkolne i zakładowe itd.
Na Ślonsku boł ekstra wydział WSI i o tym trza pamiyntać.
Niy dej sie Skworc bo na Ślonsku bydziesz mioł poparcie.
My tukej Niymców i Poloków musieli i muszymy zdzierżyć, a kożdy z nich koże nom cosik inkszego godać. A my kcynmy przeca spokojnie żyć.
My sie wyszkolyli jako trza z tymi polskymi a niymieckymi bandami lawirować.
Bier gibko ta Metropolyjo Wiyrchnoslonsko a reskiruj ku Ponboczkowi
p
pwit
najpierw podlizywałas się Zimoniowi a teraz - Skworcowi. Norma. Patrzysz w lustro rano? I co? Zapewne torsje...
ż
żałosne
Ten dobry bo Niemiec, ten zły bo Żyd, ten dobry bo ze Śląska, tamten zły bo z Jaworzna
...
...
E
ERICH
STARO PROWDA!
J
Jurga
Wszystko co slonske jest dobre oprocz goroli na slonsku.
Więcej informacji na stronie głównej Dziennik Zachodni
Dodaj ogłoszenie